Q: Sau khi tôi nghỉ việc tại một công ty ở Nhật Bản, công ty yêu cầu tôi “hoàn trả chi phí visa, tiền vé máy bay và chi phí ban đầu của căn hộ”. Tôi có phải trả không?
永井義直Q：日本の会社を退職したら「ビザ代・飛行機代・マンションの初期費用を返せ」と言われました。払う必要がありますか？
▪️ Nội dung tư vấn
Tôi đang làm việc tại một công ty ở Nhật Bản.
Khi tôi thông báo rằng mình muốn nghỉ việc, giám đốc nói:
“Nếu nghỉ việc thì hãy trả ３０万円 chi phí visa.”
“Tiền vé máy bay khi sang Nhật cũng phải trả lại.”
“Toàn bộ chi phí ban đầu của căn hộ cũng phải hoàn trả.”
Tuy nhiên, trước khi vào công ty, tôi không hề được giải thích rằng “nếu nghỉ việc thì phải hoàn trả những khoản chi phí này”.
Trong hợp đồng lao động, thông báo tuyển dụng chính thức và thông báo điều kiện lao động cũng không có nội dung như vậy.
Tôi cũng chưa từng ký bất kỳ thỏa thuận nào về việc hoàn trả các khoản tiền này.
Dù vậy, tôi vẫn phải trả tiền cho công ty sao?
▪️ Kết luận
Về cơ bản, bạn không cần phải trả.
Không phải cứ vì công ty đã thanh toán những khoản chi phí này trước đây thì chỉ cần người lao động nghỉ việc là công ty đương nhiên có quyền yêu cầu người lao động hoàn trả.
Điều quan trọng trước tiên là phải xác định giữa các bên có thỏa thuận về việc ai sẽ chịu những khoản chi phí đó hay không.
Nếu trước khi vào công ty bạn không được giải thích gì về nghĩa vụ hoàn trả, hợp đồng cũng không có quy định và bạn cũng không có bất kỳ thỏa thuận nào về việc hoàn trả, thì ngay cả khi sau đó công ty đơn phương yêu cầu:
“Nếu nghỉ việc thì hãy hoàn trả toàn bộ.”
cũng không có nghĩa là bạn đương nhiên phát sinh nghĩa vụ thanh toán.
▪️ Trường hợp nghỉ việc giữa thời hạn của hợp đồng lao động có thời hạn
Tuy nhiên, nếu bạn nghỉ việc giữa thời hạn của hợp đồng lao động có thời hạn, chẳng hạn như hợp đồng 1 năm, thì sẽ phát sinh một vấn đề khác.
Khác với hợp đồng lao động không xác định thời hạn, đối với hợp đồng lao động có thời hạn, người lao động không phải lúc nào cũng có thể tự do nghỉ việc giữa thời hạn hợp đồng.
Nếu người lao động nghỉ việc giữa thời hạn mà không có lý do chính đáng và việc đó thực tế gây thiệt hại cho công ty, công ty có thể yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Trong phạm vi thiệt hại đó, những khoản như chi phí visa mà công ty đã chi trả cũng có khả năng trở thành vấn đề cần xem xét.
▪️ Không ký ngay tại chỗ
Khi nghỉ việc tại Nhật Bản, nếu đột nhiên bị yêu cầu thanh toán một khoản tiền lớn, người lao động nước ngoài có thể cảm thấy lo lắng.
Tuy nhiên, chỉ vì công ty gây áp lực mạnh không có nghĩa là bạn phải lập tức thanh toán.
Đặc biệt, nếu khi nghỉ việc công ty đột nhiên đưa cho bạn những giấy tờ có nội dung như:
“Tôi sẽ thanh toán ３０万円.”
“Tôi đang có khoản nợ với công ty.”
“Nếu nghỉ việc, tôi sẽ hoàn trả toàn bộ.”
thì đừng ký khi chưa kiểm tra kỹ nội dung.
Một khi đã ký, chữ ký đó có thể trở thành vấn đề nếu sau này phát sinh tranh chấp tại Nhật Bản.
Tác giả
Luật sư Yoshinao Nagai
(Văn phòng luật Nagai Việt Nam)
Là luật sư chuyên hỗ trợ người Việt Nam làm việc và sinh sống tại Nhật Bản, ông Nagai tập trung hỗ trợ các vấn đề như tranh chấp lao động, tai nạn lao động, tai nạn giao thông, tranh chấp về tiền bạc và hợp đồng, tranh chấp nam nữ, ly hôn và yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Ông đã làm việc tại Hà Nội hơn 10 năm từ năm 2010, vì vậy ông hiểu khá rõ hoàn cảnh và những khó khăn của người Việt tại Nhật.
Nếu bạn gặp các vấn đề pháp lý như:
- Bị sa thải không hợp lý
- Bị nợ tiền làm thêm giờ
- Bị tai nạn lao động
- Bị tai nạn giao thông
- Có tranh chấp về hợp đồng
- Không được thanh toán tiền
- Là nạn nhân của tội phạm tình dục
- Ngoại tình, tranh chấp nam nữ
- Ly hôn, phân chia tài sản, tiền cấp dưỡng nuôi con
- Hoặc các vấn đề pháp lý khác
Bạn có thể liên hệ tư vấn qua Zalo bất cứ lúc nào.
✔ Hỗ trợ trên toàn Nhật Bản
✔ Có thể tư vấn bằng tiếng Việt
永井ベトナム法律事務所
弁護士 永井義直
