Ở Nhật, “Lái xe khi uống rượu nên bị sa thải” - Có phải là sa thải trái pháp luật?

Xin chào các bạn người Việt đang làm việc tại Nhật Bản. Tôi là Nagai Yoshinao – luật sư chuyên hỗ trợ người Việt làm việc tại Nhật.

Bạn đã lái xe khi uống rượu, Công ty biết chuyện và bạn bị nói rằng bị sa thải.

Nhưng theo pháp luật Nhật Bản, “lái xe khi uống rượu = tự động bị sa thải” không phải lúc nào cũng đúng.

Tùy theo:

• Nghề nghiệp
• Hoàn cảnh cụ thể
• Nội quy công ty

mà việc sa thải có hợp pháp hay không có thể rất khác nhau. Hôm nay tôi sẽ giải thích quy định thực sự về việc lái xe khi uống rượu và sa thải, theo cách dễ hiểu nhất.

1. Kết luận

Điểm quan trọng nhất là: Việc lái xe có phải là nội dung chính của công việc hay không.

• Nếu lái xe là công việc chính (tài xế, giao hàng, đưa đón…), thì việc sa thải dễ được công nhận.
• Nếu công việc không liên quan đến lái xe (ví dụ làm việc trong nhà máy), thì việc sa thải thường khó được công nhận và dễ bị coi là vô hiệu.

2. Ví dụ

Ví dụ ①: Làm việc trong nhà máy (không có nhiệm vụ lái xe)

Tình huống

Anh A làm việc trong nhà máy và không phải lái xe trong công việc. Một ngày nghỉ, anh uống rượu với bạn bè và bị cảnh sát bắt vì lái xe khi uống rượu trên đường về.

Sau khi báo cáo với công ty, cấp trên nói:

Kết luận

Ví dụ ②: Tài xế vận chuyển (hàng ngày phải lái xe)

Tình huống

Anh B là tài xế giao thực phẩm. Một ngày nghỉ, anh bị bắt vì lái xe khi uống rượu. Công ty lập tức sa thải kỷ luật.

Kết luận

Ví dụ ③: Không báo cáo với công ty

Tình huống

Người lao động không báo cáo việc lái xe khi uống rượu với công ty, sau đó công ty mới phát hiện.

Kết luận

3. Những điểm để xác định việc sa thải có hợp pháp hay không

① Công việc có liên quan đến lái xe hay không

• Công việc có yêu cầu lái xe hay không?
• Lái xe khi uống rượu xảy ra trong giờ làm việc hay ngày nghỉ?
• Có xảy ra tai nạn hay không?

Ví dụ: nếu người không phải lái xe trong công việc mà chỉ lái xe khi uống rượu vào ngày nghỉ, thì việc sa thải ngay lập tức thường khó được công nhận.

② Ảnh hưởng đến uy tín của công ty

• Có phải xe của công ty hay không?
• Công ty thuộc ngành nghề sử dụng xe hay không?
• Có làm mất lòng tin của khách hàng hoặc đối tác hay không?

Trong các công ty như vận tải hoặc taxi, nếu xảy ra lái xe khi uống rượu thì gây tổn hại lớn đến uy tín công ty, nên việc sa thải dễ được công nhận hơn.

③ Nội dung trong nội quy công ty

Trong nội quy lao động có quy định rõ lái xe khi uống rượu là hành vi bị kỷ luật hay không. Nếu nội quy công ty ghi rõ lái xe khi uống rượu là đối tượng bị kỷ luật, thì việc sa thải dễ được coi là hợp pháp hơn.

④ Thái độ của người lao động và tiền sử kỷ luật

• Có che giấu việc lái xe khi uống rượu hay không?
• Có thể hiện sự hối lỗi hay không?
• Có tiền sử vi phạm hoặc tai nạn trước đây hay không?

Những yếu tố này sẽ được xem xét tổng hợp để quyết định việc sa thải có phù hợp hay không.

4. Những việc cần làm ngay

① Kiểm tra nội quy công ty

Trước hết, hãy kiểm tra nội quy lao động của công ty. Xem trong đó có ghi:

• Lái xe khi uống rượu là đối tượng bị kỷ luật hay không
• Các hình thức kỷ luật được quy định

Ví dụ:

• Cảnh cáo
• Giảm lương
• Đình chỉ công việc
• Sa thải kỷ luật

② Yêu cầu công ty cung cấp văn bản nêu rõ lý do sa thải

Nếu công ty nói:

hãy ghi lại càng chi tiết càng tốt:

• Thời gian
• Người nói
• Nội dung nói

Ngoài ra, hãy yêu cầu công ty:

Nếu sau này tranh chấp về sa thải trái pháp luật, thì:

• Khi nào sa thải?
• Ai quyết định?
• Lý do là gì?

sẽ là những yếu tố rất quan trọng.

③ Không ký đơn xin nghỉ việc ngay

Nếu công ty nói:

Một khi bạn viết đơn nghỉ việc, sau này rất khó chứng minh rằng:

Bạn chỉ cần nói:

Như vậy vẫn còn khả năng xử lý sau này.

④ Trao đổi với luật sư càng sớm càng tốt

Khi trao đổi với luật sư, bạn có thể xác định:

• Việc sa thải này có thể tranh chấp được hay không
• Hình thức kỷ luật của công ty có quá nặng hay không
• Cần thu thập những chứng cứ nào
• Bây giờ nên làm gì
• Có thể yêu cầu công ty bao nhiêu tiền giải quyết

Hãy trao đổi càng sớm càng tốt.

Lời kết

Lái xe khi uống rượu là vấn đề rất nghiêm trọng ở Nhật Bản. Nhưng ngay cả như vậy, việc công ty xử lý qua loa kiểu “sa thải ngay” hoặc “vì là người nước ngoài nên cho nghỉ việc” cũng không được phép.

Nếu bạn đang băn khoăn:

hãy trao đổi với tôi trước. Tôi tư vấn miễn phí qua Zalo bằng hình thức chat. Bạn có thể nhắn bằng tiếng Việt, từ bất kỳ đâu trên toàn Nhật Bản.

Tôi luôn sẵn sàng.

Hẹn gặp lại.

Tác giả

Luật sư Nagai Yoshinao (Văn phòng luật Nagai Vietnam)

Là luật sư chuyên hỗ trợ người Việt làm việc tại Nhật, chủ yếu giải quyết:

• Các vấn đề lao động
• Tư cách lưu trú

Từ năm 2010 tôi đã làm việc tại Hà Nội hơn 10 năm, và rất hiểu người Việt Nam. Nếu bạn gặp vấn đề như:

• Tiền làm thêm chưa được trả
• Sa thải trái pháp luật
• Tai nạn lao động
• Hoặc các vấn đề pháp lý khác

hãy liên hệ qua Zalo bất cứ lúc nào.

• ✔ Hỗ trợ toàn Nhật Bản
• ✔ Hỗ trợ tiếng Việt

永井ベトナム法律事務所

弁護士　永井義直

日本で暮らすベトナムの人たちへ、労務問題、お金トラブル、契約トラブル、交通事故、男女トラブルなどの法律支援をしています。

無料チャット相談をしています。

Zaloへご連絡ください。