Q: Tôi đã bỏ trốn khỏi nơi thực tập kỹ năng và đang làm việc bất hợp pháp tại một công ty khác. Nếu bị thương trong lúc làm việc, tôi có được sử dụng bảo hiểm tai nạn lao động không?
Q:技能実習先から逃げて、別の会社で不法就労しています。仕事中にケガをしても労災は使えますか?
▪️ Nội dung tư vấn (tình huống giả định)
Tôi đến Nhật Bản với tư cách là thực tập sinh kỹ năng.
Tuy nhiên, do công việc quá vất vả, tôi đã bỏ trốn khỏi nơi thực tập kỹ năng.
Hiện tại, tôi đang làm việc tại một công trường phá dỡ của một công ty khác.
Tại đây, tôi gặp tai nạn trong lúc làm việc và bị gãy xương. Tôi vẫn đang tiếp tục điều trị nhưng hiện nay ngón tay vẫn không thể gập lại được.
Công ty nói với tôi rằng:
“Bạn đang lao động bất hợp pháp nên không thể sử dụng bảo hiểm tai nạn lao động.”
Nếu đang lao động bất hợp pháp thì thực sự không thể sử dụng bảo hiểm tai nạn lao động sao?
▪️ Kết luận
Không. Nếu bị thương trong lúc làm việc thì ngay cả người lao động bất hợp pháp cũng thuộc đối tượng được áp dụng bảo hiểm tai nạn lao động.
Vấn đề về tư cách lưu trú và vấn đề về tai nạn lao động là hai vấn đề khác nhau.
Về nguyên tắc, bảo hiểm tai nạn lao động của Nhật Bản được áp dụng đối với người lao động bất kể tư cách lưu trú hay quốc tịch.
Do đó, chỉ vì lý do đang lao động bất hợp pháp mà nói rằng:
“Không thể sử dụng bảo hiểm tai nạn lao động”
là không đúng.
Nếu được công nhận là tai nạn lao động thì được bồi thường những gì?
Nếu tai nạn được công nhận là tai nạn xảy ra trong quá trình làm việc, chi phí điều trị về nguyên tắc sẽ được chi trả từ bảo hiểm tai nạn lao động.
Ngoài ra, nếu vì bị thương mà không thể làm việc và không được nhận lương thì kể từ ngày nghỉ việc thứ 4, về nguyên tắc sẽ được chi trả khoản trợ cấp tương đương 80% mức trợ cấp cơ sở theo ngày.
Hơn nữa, nếu dù đã tiếp tục điều trị nhưng vẫn còn di chứng như ngón tay không thể gập lại được thì tùy theo mức độ, người lao động có thể được hưởng trợ cấp thương tật dưới hình thức lương hưu hoặc trợ cấp thương tật một lần.
Cũng có trường hợp có thể yêu cầu công ty bồi thường thiệt hại
Nếu công tác quản lý an toàn của công ty có vấn đề, chẳng hạn như máy móc nguy hiểm không có thiết bị an toàn hoặc việc đào tạo an toàn không đầy đủ thì ngoài bảo hiểm tai nạn lao động, người lao động còn có khả năng yêu cầu công ty bồi thường thiệt hại.
Vấn đề lao động bất hợp pháp cần được xem xét riêng
Tất nhiên, bản thân việc lao động bất hợp pháp tại Nhật Bản có thể phát sinh vấn đề theo Luật Quản lý Xuất nhập cảnh.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa rằng:
“Vì lao động bất hợp pháp nên không được hưởng bảo hiểm tai nạn lao động.”
Điều quan trọng là phải phân biệt vấn đề về tư cách lưu trú với vấn đề bảo hiểm tai nạn lao động và bồi thường thiệt hại đối với thương tích xảy ra trong quá trình làm việc.
Ngay cả khi công ty nói rằng:
“Vì bạn lao động bất hợp pháp nên không thể sử dụng bảo hiểm tai nạn lao động”
đừng vì thế mà từ bỏ quyền lợi của mình.
Tác giả
Luật sư Yoshinao Nagai
(Văn phòng luật Nagai Việt Nam)
Là luật sư chuyên hỗ trợ người Việt Nam làm việc và sinh sống tại Nhật Bản, ông Nagai tập trung hỗ trợ các vấn đề như tranh chấp lao động, tai nạn lao động, tai nạn giao thông, tranh chấp về tiền bạc và hợp đồng, tranh chấp nam nữ, ly hôn và yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Ông đã làm việc tại Hà Nội hơn 10 năm từ năm 2010, vì vậy ông hiểu khá rõ hoàn cảnh và những khó khăn của người Việt tại Nhật.
Nếu bạn gặp các vấn đề pháp lý như:
- Bị sa thải không hợp lý
- Bị nợ tiền làm thêm giờ
- Bị tai nạn lao động
- Bị tai nạn giao thông
- Có tranh chấp về hợp đồng
- Không được thanh toán tiền
- Là nạn nhân của tội phạm tình dục
- Ngoại tình, tranh chấp nam nữ
- Ly hôn, phân chia tài sản, tiền cấp dưỡng nuôi con
- Hoặc các vấn đề pháp lý khác
Bạn có thể liên hệ tư vấn qua Zalo bất cứ lúc nào.
✔ Hỗ trợ trên toàn Nhật Bản
✔ Có thể tư vấn bằng tiếng Việt
永井ベトナム法律事務所
弁護士 永井義直

