Q: Tôi muốn nghỉ việc tại một công ty Nhật Bản nhưng bị đe dọa rằng “nếu nghỉ sẽ báo cho Cục Xuất nhập cảnh”. Tôi có thể nghỉ việc không?

Q：日本の会社を辞めたいのに「辞めたら入管に通報する」と脅されています。辞めることはできますか？

Nội dung tư vấn

Tôi đang làm việc tại một công ty ở Nhật Bản.

Khi tôi nói rằng mình muốn nghỉ việc, công ty nói:

“Nếu nghỉ việc thì chúng tôi sẽ báo cho Cục Xuất nhập cảnh.”
“Chúng tôi sẽ khiến bạn không thể tiếp tục ở lại Nhật Bản.”
“Nếu nghỉ việc thì chúng tôi sẽ yêu cầu bạn bồi thường một khoản tiền rất lớn.”

Tôi rất sợ nên không thể nghỉ việc.

Việc đe dọa và cưỡng ép người lao động tiếp tục làm việc như vậy có được phép hay không?

Kết luận:

Pháp luật cấm việc dùng bạo lực, đe dọa hoặc các biện pháp tương tự để bắt người lao động làm việc trái với ý chí của họ.

Một trong những hành vi vi phạm nghiêm trọng nhất theo Luật Tiêu chuẩn Lao động Nhật Bản là “cấm lao động cưỡng bức”.

Điều 5 Luật Tiêu chuẩn Lao động quy định nghiêm cấm việc sử dụng bạo lực, đe dọa, giam giữ hoặc các biện pháp khác để hạn chế một cách bất hợp lý quyền tự do của người lao động và bắt họ phải làm việc trái với ý chí của mình.

Mức hình phạt đối với hành vi vi phạm này cũng rất nghiêm khắc:

phạt tù từ 1 năm đến 10 năm hoặc phạt tiền từ 20万円 đến 300万円.

Ví dụ, nếu công ty đe dọa rằng:

“Nếu nghỉ việc thì sẽ báo cho Cục Xuất nhập cảnh.”
“Chúng tôi sẽ khiến bạn không thể tiếp tục ở Nhật Bản.”
“Nếu nghỉ việc thì sẽ yêu cầu bạn bồi thường một khoản tiền rất lớn.”

và sử dụng những lời đe dọa này để khiến người lao động sợ hãi, buộc họ tiếp tục làm việc trái với ý chí của mình thì tùy vào tình tiết cụ thể, hành vi đó có thể bị xem xét là lao động cưỡng bức và có khả năng vi phạm Điều 5 Luật Tiêu chuẩn Lao động.

Tất nhiên, không phải cứ công ty nói những lời mạnh mẽ thì tất cả các trường hợp đều bị xem là lao động cưỡng bức.

Cần xem xét cụ thể công ty đã sử dụng những lời lẽ như thế nào, mức độ đe dọa ra sao và trên thực tế người lao động có rơi vào tình trạng không thể tự do nghỉ việc hay không.

Nếu bạn đang rơi vào tình trạng:

“Muốn nghỉ việc nhưng bị đe dọa nên không thể nghỉ”

thì hãy lưu giữ bằng chứng như LINE, tin nhắn hoặc bản ghi âm về các trao đổi với công ty.

Sau đó, hãy trao đổi với Cơ quan Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động hoặc luật sư.

Ngay cả đối với lao động nước ngoài, công ty cũng không được phép đe dọa và cưỡng ép người lao động tiếp tục làm việc.