Hướng dẫn nghỉ việc đầy đủ dạng Q&A
Dành cho người Việt Nam tại Nhật – Luật sư giải thích
Xin chào mọi người. Tôi là Nagai – luật sư chuyên hỗ trợ người Việt Nam làm việc tại Nhật.
“Tôi không muốn đi làm nữa…”
“Nếu nói nghỉ việc chắc chắn sẽ bị sếp mắng, tôi rất sợ…”
“Nếu nghỉ việc thì sẽ bị công ty đòi bồi thường – giám đốc đã đe dọa như vậy…”
Tôi nhận được những tư vấn như thế này gần như mỗi ngày.
Kết luận trước tiên
Ở Nhật, bạn có thể nghỉ việc mà không cần sự cho phép của công ty.
Nếu làm đúng cách, bạn có thể nghỉ việc mà không cần đến công ty.
Thậm chí có thể không đi làm từ ngày mai.
Tuy nhiên, nếu làm sai cách thì có thể phát sinh các rắc rối.
Trong bài này, tôi sẽ giải thích rõ ràng cách nghỉ việc đúng luật.
Q1. Công ty nói “không được nghỉ việc”. Tôi có nghỉ được không?
Bạn không cần lo lắng.
Vẫn nghỉ được.
Ở Nhật, việc nghỉ việc là quyền quyết định của bạn.
Tuy nhiên, quy định sẽ khác nhau tùy theo loại hợp đồng.
① Hợp đồng không thời hạn (無期契約)
Chỉ cần bạn thông báo:
“Tôi xin nghỉ việc”
→ Sau 2 tuần, bạn chính thức nghỉ việc.
➡️ Không cần công ty đồng ý.
② Hợp đồng có thời hạn (有期契約)
Về nguyên tắc, không được tự ý nghỉ giữa chừng.
Nhưng có ngoại lệ: nếu có lý do chính đáng, bạn có thể nghỉ ngay.
Ví dụ:
- Bị bệnh, sức khỏe kém
- Bị nợ lương
- Bị quấy rối (power harassment, sexual harassment)
- Công việc thực tế khác xa so với hợp đồng
➡️ Nếu có các lý do này → vẫn nghỉ được giữa chừng.
Nếu không có lý do mà vẫn nghỉ giữa chừng:
→ Về mặt pháp lý, có khả năng bị đòi bồi thường.
Nhưng thực tế rất hiếm.
Ngoài ra:
Hợp đồng 2–3 năm → nếu đã làm trên 1 năm
→ Có thể nghỉ bất cứ lúc nào, không cần lý do.
※ Trong thời gian thử việc có nghỉ được không?
→ Có thể nghỉ.
→ Vì hợp đồng lao động đã bắt đầu → được đối xử như bình thường.
Báo có thể thông báo nghỉ việc như thế nào?
Bạn có thể thông báo bằng:
- LINE
- Thư
➡️ Không cần đến công ty.
Đơn xin nghỉ (退職届)
Không bắt buộc.
Nếu công ty có mẫu sẵn thì nên dùng.
⚠️ Chỉ nói miệng hoặc gọi điện → dễ bị chối là “chưa nghe”.
➡️ Phải dùng cách có lưu lại bằng chứng.
Ví dụ
“Tôi xin nghỉ việc. Tôi sẽ nghỉ từ ngày...
Tôi sẽ không đi làm từ hôm nay.”
Nếu lý do sức khỏe:
“Tôi xin nghỉ việc. Tôi sẽ nghỉ từ ngày ○○.
Do sức khỏe không tốt nên từ hôm nay tôi không thể đi làm.”
Q3. Tôi đã quá mệt mỏi. Có thể nghỉ luôn từ ngày mai không?
➡️ Có thể.
Nhưng bắt buộc phải làm 1 việc:
👉 Thông báo cho công ty.
⚠️ Không báo mà nghỉ (無断欠勤) → rất nguy hiểm, dễ xảy ra tranh chấp.
Chỉ cần gửi:
- ① “Tôi xin nghỉ việc”
- ② “Từ hôm nay tôi không đi làm nữa (+ lý do)”
Lý do không bắt buộc, nhưng nên ghi:
- Do sức khỏe
- Sử dụng ngày nghỉ phép
Ngày nghỉ chính thức là khi nào?
- Hợp đồng không thời hạn → sau 2 tuần kể từ khi báo nghỉ
- Hợp đồng có thời hạn → thường sẽ trao đổi với công ty
Có phải đi làm đến ngày nghỉ không?
➡️ Không bắt buộc.
Đặc biệt nếu:
- Sức khỏe kém
- Bị quấy rối
- Sợ không dám đến công ty
→ Không cần cố đi làm.
Nếu còn ngày nghỉ phép → có thể dùng.
Nếu không → nghỉ không lương.
Lương có được trả không?
➡️ Có.
Phần đã làm → bắt buộc phải trả.
Ngày nghỉ phép → vẫn được trả lương.
❌ Công ty nói “không trả vì bạn nghỉ” → không hợp pháp.
Hành vi KHÔNG nên làm khi nghỉ việc
- Tự ý nghỉ không báo
- Không trả đồ công ty
- Lấy tài liệu công ty
- Xóa dữ liệu
- Chửi công ty trên mạng
- Gửi email xúc phạm khách hàng/sếp
➡️ Những việc này có thể thành vấn đề pháp lý khác.
Q4. Công ty yêu cầu gọi điện / đến bàn giao – có bắt buộc không?
➡️ Không bắt buộc.
Bạn có quyền quyết định cách liên lạc.
Ví dụ:
“Xin vui lòng liên hệ qua email. Tôi không thể nghe điện thoại.”
“Tôi sẽ gửi tài liệu bàn giao qua bưu điện.”
Nếu không muốn liên lạc nữa:
→ Có thể nhờ luật sư.
Q5. Khi nghỉ việc cần làm gì?
Bàn giao công việc
- Bàn giao công việc
- Viết tài liệu bàn giao
- Gửi qua email hoặc bưu điện
Tiền làm thêm chưa trả
Sau khi nghỉ vẫn có thể yêu cầu công ty thanh toán.
Chứng cứ có thể là:
- Email, LINE
- Lịch làm việc
- Nhật ký
- GPS
- Thẻ IC giao thông
Giấy tờ cần nhận từ công ty
- Giấy nghỉ việc (離職票)
- Giấy khấu trừ thuế
- Giấy chứng nhận nghỉ việc
- Sổ lương hưu
Trả lại cho công ty
- Thẻ bảo hiểm
- Thẻ nhân viên
- PC, điện thoại
- Đồng phục
Đồ cá nhân
→ Nên lấy sớm.
→ Có thể yêu cầu gửi qua bưu điện.
Nếu bị đe dọa
- “Phải nộp phạt” → ❌ trái luật
- “Không trả lương” → ❌ trái luật
- “Không cấp giấy visa” → ❌ trái luật
Câu phổ biến nhất:
👉 “Tao sẽ kiện đòi bồi thường”
➡️ Thực tế:
Chỉ nghỉ việc bình thường → gần như không bị bồi thường.
Vì công ty phải chứng minh thiệt hại cụ thể → rất khó.
Kết luận
Rất nhiều người nghĩ:
“Tôi muốn nghỉ nhưng sợ…”
Nhưng hãy nhớ:
👉 Ở Nhật, công ty không thể ép bạn làm việc.
Chỉ cần nhớ 4 điều:
- Không tin hoàn toàn lời công ty
- Báo nghỉ bằng cách có bằng chứng
- Không cố đi làm khi quá mệt
- Bị đe dọa → hỏi luật sư
📱 Có thể liên hệ tôi để được tư vấn miễn phí qua Zalo (tiếng Việt – tiếng Nhật).
Bạn có thể trao đổi qua Zalo.
Nếu bạn muốn nghỉ việc nhưng sợ công ty, bị đe dọa đòi bồi thường, không muốn đến công ty, hoặc muốn biết cách nghỉ việc đúng luật ở Nhật, bạn có thể gửi tin nhắn để kiểm tra trước.
Kiểm tra qua Zalo
